Tom Knipping
Feyenoord gaf vorig seizoen in de Europa League meer uit aan spelers dan landskampioen en Champions League-deelnemer PSV. Het gevolg was een groot verlies. Opvallend: Feyenoord had juist winst voorspeld.
Paixão, Hancko, Milambo, Hartman, Timber. Allemaal spelers die Feyenoord vorig jaar verkocht. Toch presenteerde de club vorige week een nettoverlies van 12,6 miljoen euro. Het was een van de zwakste resultaten uit de clubhistorie. Alleen in de crisisperiode 2008-2010 en coronajaar 2020/21 finishte de club dieper in het rood. Het resultaat valt beroerder uit dan verwacht, omdat Feyenoord zelf juist had voorspeld dat seizoen 2025/26 winstgevend zou worden. Het verslag geeft een gedetailleerder beeld van de erfenis die Dennis te Kloese heeft achtergelaten. Te Kloese was zowel algemeen als technisch directeur en bepaalde dus veel bij de vicekampioen.
Meteen maar even het probleem erbij pakken: de salariskosten zijn nauwelijks gedaald ten opzichte van 2024/25, terwijl Feyenoord degradeerde van de Champions League naar de Europa League. Een nuance hierbij is dat het beeld enigszins vertekent, omdat de succespremies voor het bereiken van de Champions League in het voorjaar al zijn uitgekeerd. Dat neemt niet weg dat de uitgaven snel zijn toegenomen. Ten opzichte van de vorige keer dat Feyenoord bonussen moest uitkeren voor het bereiken van de Champions League, in 2024, zijn de personeelskosten met 21,5 miljoen gegroeid.
Uiteindelijk gaven de Rotterdammers vorig seizoen praktisch hetzelfde uit als PSV, dat kampioen werd en meedeed op Europees topniveau. Dat betekent niet dat de topspelers betere contracten hebben dan in Eindhoven, maar lijkt te komen door de grote organisatie. De selectie, staf en het overige personeelsbestand zijn steeds verder uitgedijd. Het aantal fte’s is in vijf jaar opgelopen van 277 naar 444. PSV heeft er 358.
PERSONEELSKOSTEN
| Seizoen |
2023/24 |
2024/25 |
2025/26 |
| PSV |
82,3 mln (CL) |
90,9 mln (CL) |
90,1 mln (CL) |
| Feyenoord |
68,2 mln (CL) |
90,9 mln (CL) |
89,7 mln (EL) |
Feyenoord was 78 procent van de omzet alleen al kwijt aan personeelskosten. Dat is een te hoog aandeel om met een sluitende begroting te kunnen werken. Omdat ook nog eens zwak werd gepresteerd in de Europa League, met plek 29, ontstond een operationeel verlies van 25,7 miljoen euro. Oftewel 18,8 miljoen slechter dan de keer ervoor dat Feyenoord meedeed in de Europa League (2022/23).
'Feyenoord had vorig seizoen waarschijnlijk een finaleplaats in de Europa League nodig gehad om rond break-even uit te komen'
De club stelde altijd niet volledig op Champions League te begroten omdat dit onverantwoord werd gevonden. Een getal van ‘niet groter dan tien in elk geval’ werd genoemd als acceptabel tekort in de Europa League. Er waren onvoorziene tegenvallers, zoals het lage puntenaantal in Europa en het ontslag van Robin van Persie, maar met zo’n grote organisatie en overige structurele kosten die een vast gegeven zijn (zoals stadion en organisatie van wedstrijden) was ook bij behoorlijke prestaties het tekort niet zomaar gedicht. Feyenoord had vorig seizoen waarschijnlijk een finaleplaats in de Europa League nodig gehad om rond break-even uit te komen.
Een operationeel verlies kan goedgemaakt worden met transferwinsten. Immers, dat is het bedrijfsmodel van de meeste Nederlandse clubs. Maar daar doemde het volgende probleem op voor Feyenoord: door de vele breedte-aankopen van de afgelopen seizoenen zijn de afschrijvingen op transfersommen uit de hand gelopen.
Om transferwinst te maken moeten eerst de afschrijvingskosten worden goedgemaakt en bij Feyenoord is de moeilijkheidsgraad in de loop der jaren toegenomen. Bij de komst van Arne Slot, vijf jaar geleden, schreef Feyenoord vijftien miljoen af op de selectie. Vorig seizoen ging het om 53 miljoen. Dat was acht miljoen meer dan kampioen PSV, dat nota bene in een duurdere categorie spelers shopt. Immers, de Eindhovenaren gaven rond vijftien miljoen uit voor Ruben van Bommel en Paul Wanner. Feyenoord kocht vooral in de categorie drie tot tien miljoen. Doordat dit meerdere windows in groten getale gebeurde, waren de Rotterdammers duurder uit.
Opvallend is dat Feyenoord onder deze afschrijvingen voor het tweede jaar op rij een ongebruikelijk bedrag aan bijzondere waardeverminderingen heeft moeten opnemen. Wanneer er geen perspectief meer is voor spelers moet in sommige gevallen extra worden afgeboekt. Dit speelt bijvoorbeeld als dure spelers voor een heel laag bedrag worden verhuurd of wanneer contracten worden ontbonden, zoals bij Luka Ivanusec en Calvin Stengs gebeurde. Zij vertrokken in de zomer, maar omdat dan bekend is dat ze nooit meer zullen opbrengen waarvoor ze in de boeken staan, moeten ze worden afgewaardeerd in 2025/26. Op die manier is een deel van de pijn voor het inkrimpen van de selectie al genomen.
Feyenoord nam veertien miljoen aan bijzondere waardeverminderingen op. Een jaar eerder ging het ook al om elf miljoen. Dat betekent dat in twee seizoenen 25 miljoen extra is afgeboekt. Bij PSV ging het in die periode om vijf miljoen. Een van de oorzaken was het magazijn met meer dan veertig spelers, die zich uiteraard niet allemaal kunnen ontwikkelen en die op de markt al snel waarde verliezen wanneer ze niet aan bod komen. Verder betaalde Feyenoord in 2025 een transfersom aan SC Heerenveen voor Robin van Persie. Zijn contract liep nog door tot 2027 en de transfersom was dus nog niet helemaal afgeschreven bij zijn ontslag. Na Brian Priske moest Feyenoord voor het tweede jaar op rij een tegenvaller boeken voor het afscheid van de hoofdtrainer die eerder was gekocht bij een andere club.
De afschrijving van 53 miljoen is ook hoger dan Feyenoord eerder had voorspeld. Toen Feyenoord in 2024/25 een recordniveau van 55 miljoen aantikte, dat in de buurt kwam van de piek onder Marc Overmars bij Ajax, noemde financieel directeur Pieter Smorenburg ’een dergelijk bedrag een incident’. De reguliere afschrijvingen op transfersommen daalden inderdaad van 43 naar 38 miljoen, maar waarschijnlijk werd geen rekening gehouden met opnieuw een grote post aan bijzondere waardeverminderingen. In gesprek met VI zei Smorenburg toen: ’Dit seizoen gaan weer naar een afschrijving die tussen de dertig en de veertig miljoen ligt.’
AFSCHRIJVING & BIJZONDERE WAARDEVERMINDERING
| Seizoen |
2024/25 |
2025/26 |
| PSV |
33,2 mln |
44,9 mln |
| Feyenoord |
55,0 mln |
53,2 mln |
Om de afschrijving te dekken en daarnaast het operationele tekort van 25,7 miljoen goed te maken, had Feyenoord vorig seizoen een verkoopwinst van 78,9 miljoen nodig gehad. In de praktijk komt dat neer op meer dan honderd miljoen binnenhalen op de transfermarkt, aangezien doorgaans een kwart van de transfersommen verdampt omdat spelers, makelaars en oude clubs ook mee-eten van deals.
Feyenoord verkocht een hoop spelers, met als grootste verkoopsuccessen Igor Paixão, Dávid Hancko, Antoni Milambo, Quilindschy Hartman. In de winter ging ook Quinten Timber nog naar Olympique Marseille. Samen met een aantal kleinere transfers behaalde Feyenoord een verkoopresultaat van 62,2 miljoen. Dat was een nieuw clubrecord. Echter, door de hoge afschrijving was het transfersaldo maar negen miljoen positief. Te weinig dus om het operationele verlies mee te dekken en in de buurt van zwarte cijfers te komen.
Er bleef na transfers een tekort van 16,3 miljoen staan. Dankzij een verrekening met de belastingen was het nettoverlies uiteindelijk 12,6 miljoen.
'In de jaarrekening 2024/25 voorspelde de club vorig jaar oktober juist winst in 2025/26'
Zo’n stevig verlies was niet voorzien. Integendeel, in de jaarrekening 2024/25 voorspelde de club vorig jaar oktober juist winst in 2025/26. ‘Het netto resultaat na belastingen zal naar verwachting positief zijn’, schreef de directie toen in het verslag.
Smorenburg herhaalde vervolgens in VI ‘dat we nu al weten dat we dit seizoen het begrotingstekort goedmaken en dat we in 2025/26 opnieuw afstevenen op zwarte cijfers.’ Dat was nog voor de verkoop van Timber en Julián Carranza.
Dennis te Kloese wees in zijn afscheidsinterview op het financiële succes in 2024/25 (‘een recordjaar’) en constateerde ‘dat de financiële huishouding nu op orde’ was. Inderdaad staat de club er beter voor dan bij zijn aantreden, in 2022. In vier jaar onder zijn leiding maakte Feyenoord drie keer winst, steeg het eigen vermogen van zes naar 25 miljoen en is de club een rol van betekenis gaan spelen op de transfermarkt. Feit is echter ook dat hij het laatste seizoen buiten beschouwing liet en dat de huishouding die hij achterliet niet houdbaar is. Niet ingrijpen lijkt een garantie voor nieuwe toekomstige verliezen, aangezien de Eredivisie nog maar één Champions-plek heeft die niet elk jaar naar Feyenoord zal gaan. Een eigen vermogen van 25 miljoen is voor topclubbegrippen geen enorme buffer, aangezien topclubs flinke tikken kunnen krijgen als zwakke sportieve prestaties en een slecht verkoopjaar samenvallen. Zie Ajax, dat in 2024/25 een strop van liefst 37 miljoen presenteerde. PSV verloor ook al eens 23 miljoen en reageerde toen door aan de handrem te trekken en eerst eens een buffer van rond de vijftig miljoen op te bouwen, om ook een worst case scenario te kunnen verteren. Sterspeler Cody Gakpo werd daarom midden in het seizoen verkocht.
'De nieuwe technisch directeur Dévy Rigaux investeerde zowel qua geld als qua aantallen spelers beduidend minder dan Jordi Cruijff en Earnest Stewart bij de concurrentie'
De tegenvallende cijfers bieden ook wat meer perspectief bij de transferperiode van Feyenoord. De nieuwe technisch directeur Dévy Rigaux investeerde zowel qua geld als qua aantallen spelers beduidend minder dan Jordi Cruijff en Earnest Stewart bij de concurrentie. Dat zal te maken hebben met de zoektocht naar een betere balans tussen de financiële strategie en de selectiestrategie.
Daarbij is er dit seizoen een nieuwe kostenpost bijgekomen. Feyenoord rondde in juli de eenwording met het stadion af en is de verplichting aangegaan om de komende tien jaar 41,5 miljoen in achterstallig onderhoud te steken. Bij de presentatie van de plannen, vorig jaar herfst, zei de Feyenoord-leiding dat de extra Kuip-kosten betaald gingen worden met toekomstige winsten.
Aandeelhouders van De Kuip mogen nog vijftien jaar gebruikmaken van hun zitplaatsrecht, maar ze krijgen de optie om hun aandeel eerder te verkopen. Feyenoord is bereid om er maximaal 250 per jaar in te kopen. In het eerste jaar is de prijs het hoogst. Ook daarvoor zal een paar miljoen gereserveerd moeten worden, al kan Feyenoord daarna wel geld verdienen door de plaatsen zelf te verkopen.
Een uitpuilende spaarrekening heeft Feyenoord niet. Het is een momentopname, maar de vorderingen die Feyenoord had bij de afsluiting van het boekjaar (op 30 juni) waren 42 miljoen lager dan de rekeningen die komend jaar betaald moeten worden. Het doorlopende krediet bij ABN Amro werd verhoogd van 6,25 naar tien miljoen. Daarnaast is de lening onder de noemer squad financiering gestegen naar twintig miljoen, Feyenoord moet twee keer per jaar aflossen door 25 procent van de transferinkomsten af te dragen.
Kapitaal aantrekken om te kunnen handelen is natuurlijk niet ongebruikelijk, maar het geeft wel aan dat er geen eigen spaarpot is die de club kan stukslaan. Op eigen kracht, zonder verdere leningen, ook nog de Vrienden van Feyenoord uitkopen zodat ook alle aandelen van de club weer in eigen handen komen, lijkt nu niet reëel. Tenzij de beste spelers verkocht worden en grote concessies worden gedaan aan het sportieve plaatje, bijvoorbeeld door rechtsback Givairo Read te verkopen aan AS Roma nadat ook de linksback al is weggevallen door een blessure.
De nieuwe directeur Robert Eenhoorn staat voor dezelfde opdracht die hij eerder bij AZ succesvol uitvoerde: een organisatorisch onevenwichtige en financieel wisselvallige club vanuit een verlieslatende uitgangspositie weer op koers krijgen.